Malatya Alarm Veriyor: Türkiye’nin En Kirli Havasına Sahip İller Arasında

Malatya

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı verilerine göre Malatya, Türkiye’de hava kirliliğinin en yüksek olduğu iller arasında yer aldı. 2025 yılı hava kalitesi değerlendirmesinde Malatya’nın, partikül madde (PM10) yoğunluğu bakımından Türkiye’de en kirli üçüncü şehirlerden biri olduğu ortaya çıktı. 

Uzmanlar, özellikle şehirde ölçülen PM10 değerlerinin yüksek olmasının insan sağlığı açısından ciddi risk oluşturabileceği konusunda uyarılarda bulunuyor.

Hava Kirliliğinde İlk Sıralarda

Yapılan ölçümlere göre Türkiye’de partikül madde kirliliğinin en yüksek olduğu iller arasında:

1 Iğdır

2 Elbistan (Kahramanmaraş)

3 Malatya

4 Osmaniye

5 İskenderun

gibi şehirler yer aldı.

Araştırmalar, özellikle Akdeniz’in doğusu ve Doğu Anadolu bölgesindeki bazı şehirlerde hava kirliliğinin yoğunlaştığını gösteriyor. 

PM10 Nedir, Neden Tehlikeli?

PM10 olarak bilinen partikül madde, havada bulunan ve solunum yoluyla insan vücuduna giren küçük toz ve kirletici parçacıklardır.

Uzmanlara göre bu partiküller:

• solunum yolu hastalıklarını artırabiliyor
• kalp ve damar hastalıklarına yol açabiliyor
• özellikle çocuklar ve yaşlılar için ciddi risk oluşturabiliyor.

Dünya Sağlık Örgütü standartlarına göre hava kalitesinin temiz kabul edilebilmesi için PM10 değerlerinin belirli sınırların altında olması gerekiyor.

Malatya’da Hava Kirliliğinin Nedenleri

Uzmanlara göre Malatya’da hava kirliliğinin artmasına neden olan başlıca faktörler şunlar:

✔ yoğun trafik

✔ deprem sonrası inşaat faaliyetleri

✔ kömür ve katı yakıt kullanımı

✔ sanayi faaliyetleri

✔ meteorolojik koşullar

Özellikle deprem sonrası şehirde yürütülen enkaz kaldırma ve yeniden inşa çalışmaları da hava kalitesini olumsuz etkileyen faktörler arasında gösteriliyor. 

Hava Kalitesi Sağlık İçin Risk Oluşturabilir

Hava kalitesi ölçüm sistemlerine göre bazı günlerde Malatya’daki hava kalitesi “hassas gruplar için sağlıksız” seviyeye kadar çıkabiliyor. 

Bu nedenle uzmanlar özellikle:

• çocuklar
• yaşlılar
• kronik hastalığı olan bireyler

için uzun süre dışarıda kalınmaması gerektiğini belirtiyor.

Uzmanlardan Önlem Çağrısı

Çevre uzmanları Malatya’da hava kirliliğinin azaltılması için bazı adımların hızla atılması gerektiğini vurguluyor.

Önerilen önlemler arasında:

• temiz enerji kullanımının artırılması
• şehir içi trafik planlaması
• yeşil alanların artırılması
• hava kalitesi izleme sistemlerinin güçlendirilmesi

yer alıyor.

Uzmanlara göre bu adımların hayata geçirilmesi, Malatya’da hava kalitesinin iyileştirilmesi açısından kritik önem taşıyor.